Flame is ons jongste bordertje, zij is ons vlammetje, ons zorgenkindje en ons meiske. Eigenlijk heet ze Nice of you to Come Bye Wish Come True, maar we noemen haar Flame of Flamie. Toen Huub en ik gingen samenwonen wilde we er graag een hond bij. Omdat we Bosco geweldig vinden en ik weer graag met de nieuwe hond wilde gaan sporten, wisten we al snel dat het weer een border collie moest worden. Na een zoektocht kwamen terecht bij de kennel Nice of you to Come Bye waar we Flame gekocht hebben. Flame kwam op de leeftijd van acht weekjes bij ons wonen. Nu is onze dame alweer drie jaar oud.
Hoewel we het niet verwacht hadden, bleek Flame een erg onzeker pupje te zijn. Ze vond andere honden vanaf het begin al eng en al jong reageerde ze hierdoor door te happen naar andere honden. Toen ze bijvoorbeeld net bij ons thuis was en Bosco voor het eerst zag schrok ze zo van hem omdat hij enthousiast op haar afrende dat ze gelijk naar hem hapte. Ook had Flame op jonge leeftijd een nare ervaring met een labrador. De labrador rende overenthousiast op Flame af die schrok en op de vlucht sloeg. De labrador reageerde hierop door achter haar aan te rennen en hij stopte pas toen Flame zich omdraaide en de labrador begon te af te snauwen. Hoewel we Flame toen ze jong was ook met heel veel vriendelijke honden hebben laten kennis maken, onder andere op puppycursus, werd haar angst niet minder en dus bleef ze happe naar andere honden waar ze bang voor was. Als ze honden eenmaal kende en vertouwde dan was het wel goed en kon ze ook erg leuk met andere honden spelen.
Ook kon Flame toen ze jong was geen rust vinden, ze ging nooit uit zichzelf slapen. Alleen als we haar in de puppyren of bench deden viel ze als een blok in slaap. Vooral in situaties waarin ze onzeker was, dit was voornamelijk als we ergens anders waren maar ook wel thuis, werd ze steeds onrustiger en ging ze ook allerlei ongewenst gedrag vertonen (zoals overal in bijten) om aandacht te krijgen. Door haar onzekerheid was de wereld waarschijnlijk ook overweldigend voor haar en daardoor raakte ze snel oververmoeid of overprikkeld. Wanneer ze oververmoeid was dan viel ze ook uit naar onze andere honden. Hoewel Bosco niet op Flame’s gedrag reageerde en haar ook goed kon kalmeren, reageerde Chakota wel en kwam het al snel tot gevechten tussen Chakota en Flame. En hoewel Flame nooit echt gebeten heeft en voornamelijk veel herrie maakte was het wel zielig voor Chakota omdat hij het eigenlijk nooit uitlokte.
Flame had vanaf het begin af aan ook al enorme voernijd naar zowel mensen als andere honden. Ze verdedigde zelfs de watersbak toen ze net bij ons was. Haar voernijd naar ons verdween al snel doordat we haar vaak hele lekkere koekjes gaven wanneer ze aan het eten was of wanneer ze op een botje kauwde. Ook ruilde we haar botje regelmatig tegen hele lekkere koekjes waarna ze haar botje gewoon weer terug kreeg. Alleen haar voernijd naar de andere honden bleef bestaan en we moesten dan ook oppassen dat we niet iets eetbaars op de grond lieten vallen omdat Flame dan uitviel naar de andere honden.
Flame, als een typische border collie, begon ook al snel met drijven op van alles en nog wat. Ze begon als eerste te drijven op Bosco en hapte ook naar hem als hij langs kwam rennen. Omdat we dit liever niet zagen hebben we het Flame onmogelijk gemaakt om op Bosco te drijven door ze een tijdje niet meer samen uit te laten, maar al snel daarna begon ze te staren naar vogels en als ze de kans kreeg ging ze ook achter de vogels aan. Ook begon ze op een gegeven moment naar stofjes te staren in de lucht wanneer ze de stofjes door het licht van de zon of van een lamp kon waarnemen.
Hoewel ik al twee honden had en me veel had verdiept in hondengedrag door middel van hondenboeken en het internet, vond ik Flame´s probleemgedrag toch te ernstig om er alleen mee aan de slag te gaan. Huub en ik hebben dan ook besloten om er een gedragstherapeut bij te halen toen Flame nog maar zes maanden was. Gelukkig wist ik nog een goede gedragstherapeut: Mariëtte ´t Hart. Zij heeft ons geholpen om goed met Flame´s probleemgedrag om te gaan.
Als eerste hebben we ons gericht op haar angst voor andere honden. Mariëtte legde ons uit dat Flame voor heel veel onbekende honden (onterecht) bang was en dat we haar daardoor veel meer in bescherming moesten nemen. We moesten haar dus niet alleen beschermen voor honden waarvan wij wisten dat ze niet vriendelijk waren, maar ook voor vriendelijke honden waar Flame wel bang voor was. Dit deden wij door voor Flame te gaan staan om andere loslopende honden te blokkeren zodat deze niet gelijk op Flame af konden gaan. Wanneer de andere hond redelijk rustig was dan was dit voor Flame genoeg en ging ze uit zichzelf contact zoeken. Wanneer de andere hond opdringerig was of erg druk dan bleef Flame bang en dan probeerde we de andere hond weg te sturen en Flame mee te nemen. De bedoeling hiervan was dat Flame niet meer naar andere honden hoefde te happen en daardoor ook geen succeservaringen meer opdeed met dit ongewenste gedrag. Andere honden gingen namelijk vaak weg wanneer Flame begon te happen, waardoor ze steeds succes had met haar gedrag. Ook lieten we Flame zoveel mogelijk spelen met honden waarvoor ze niet bang was, zodat ze ook positieve ervaringen op kon doen met andere honden.
Om Flame´s onzekerheid te verminderen hebben we op aanraden van Mariëtte een vast dagritme voor haar ingesteld. We hadden vaste tijden waarop ze uitgelaten werd, wanneer we met haar trainden of speelden en wanneer ze in de bench moest. Omdat Flame snel vermoeid was zat ze in het begin veel in de bench omdat dit de enige plek was waar ze zich kon ontspannen en waar ze kon slapen. Maar omdat we haar niet voor altijd in de bench wilde hebben, zijn we gelijk begonnen om Flame te leren dat ze zich ook buiten de bench kon ontspannen. Hiervoor hebben we een ontspanningsprotocol gebruikt. Met dit protocol leer je de hond door voerbeloningen om te blijven liggen wanneer je zelf allerlei activiteiten uitvoert. In het begin van de training oefen je bijvoorbeeld dat de hond blijft liggen als je een paar stappen loopt en op het eind van de training oefen je dat de hond blijft liggen als je op de deurbel drukt. Zo leerde Flame zich te ontspannen terwijl er om haar heen wel allerlei activiteiten plaatsvonden. Ook zijn we haar gaan belonen als ze uit zichzelf ging liggen. Doordat we Flame steeds beter konden lezen, merkte we ook eerder wanneer ze oververmoeid begon te raken. Wanneer ze oververmoeid werd deden we haar gelijk in de bench zodat ze kon rusten, hierdoor viel ze minder uit naar Chakota en Bosco. Wanneer Flame ongewenst gedrag vertoonde om aandacht te krijgen dan haalde we haar bij haar halsband weg van waar ze mee bezig was en als ze toch door ging kreeg ze een time-out en ging ze voor vijf minuten in de bench.
Ook met Flame´s grote behoefte om te drijven zijn we aan de slag gegaan. Omdat veel border collies nu eenmaal zo´n behoefte hebben en omdat drijven ontzettend zelfbelonend is en daardoor bijna niet af te leren door externe beloningen, hebben we ervoor gezorgd dat Flame op iets kon drijven waar wij zelf controle over hebben. Hoewel we wel met haar wilde gaan schapendrijven, was het door haar onzekerheid en haar jonge leeftijd niet verstandig om daar mee te beginnen. Daarom hebben we iets gezocht waar Flame wel veilig op kon drijven. Bij Flame werkte een bal aan een lang touw heel goed. Het touw hadden we dan zelf in de hand. Hoewel een bal natuurlijk helemaal niet lijkt op schaap, triggerde de bal eigenlijk al snel Flame´s drijfvermogen waardoor ze begon te sluipen op de bal en grote rondes om de bal heen begon te rennen. Wij hebben dit gestimuleerd en we hebben haar ook de commando´s aangeleerd die horen bij het schapendrijven om meer controle te krijgen over haar drijfgedrag.
Toen Flame een uitlaatklep had voor haar drijfvermogen, zij we ook gelijk begonnen om het drijven op vogels af te leren. Dit hebben we gedaan door steeds aandacht van Flame te vragen wanneer er vogels in de buurt waren. Het staren naar stofjes hebben we afgeleerd door haar heel consequent in de bench te stoppen wanneer ze begon met staren. Over de bench hadden we een kleed liggen omdat ze anders in de bench gewoon door ging met staren. Ook hebben we haar een nieuw hier-commando geleerd voor noodsituaties. We gebruikte hiervoor een nieuw woord. Dit commando hebben we heel zorgvuldig aangeleerd door eerst heel veel te oefenen in makkelijke situaties en daarna pas is moeilijkere situaties. Om dit commando aan te leren gebruikte we ook de beloning die Flame het allergeweldigst vond. Nu zijn we zover dat Flame in alle situaties als ze dit commando hoort zich in een reflex omdraait en in volle vaart naar ons toe komt gerent. We kunnen haar hierdoor dus ook terugroepen als ze toch achter een vogel aangaat en het gevaarlijk wordt omdat ze bijvoorbeeld naar de weg rent.
Het is nu twee en een half jaar geleden sinds we voor het eerst bij de gedragstherapeut zijn geweest en sindsdien hebben we er vele uren training op zitten. Het is wel duidelijk dat Flame altijd een onzeker hondje blijft en ook snel overprikkelt raakt en dat is iets waar we altijd rekening mee moeten houden. Maar toch heeft ze een in die tijd een enorme vooruitgang laten zien, waar ik toch wel torts op ben.
Hoewel Flame’s omgang met andere honden vooruit is gegaan zal ze nooit een echt sociale hond worden. Ze vind ontmoetingen met andere honden nog steeds wel een beetje spannend en grote honden die op haar af komen gerend vindt ze nog steeds eng. Maar ze hapt nu bijna nooit meer bij een ontmoeting omdat ze nu snel met ons mee loopt als ze het toch een beetje te spannend vindt. Mocht ze toch happen naar een andere hond dan raakt ze gelukkig nauwelijks. Echt bijten zal ze nooit doen. Hoewel we haar nog wel meer moeten begeleiden bij ontmoetingen met andere honden gaat het nu wel zo goed dat ze ook lekker los kan in gebieden waar ook andere honden loslopen.
Wat vooral opvalt aan Flame is dat ze veel meer ontspannen is geworden, zowel buiten als thuis. Ze kan nu veel meer genieten van de wandelingen en hoeft niet meer constant om haar heen te kijken of er iets ‘engs’ gebeurt. Thuis is ze echt rustig en ze gaat ook uit zichzelf slapen wanneer ze moe is. In de bench hoeft ze gelukkig bijna nooit meer. Ook valt ze bijna nooit meer uit naar Chakota en Bosco. Flame en Bosco zijn ook echte maatjes geworden, ze spelen vaak en liggen af en toe tegen elkaar aan te slapen. Alleen wanneer we visite hebben of op visite zijn dan vindt Flame het nog heel moeilijk om haar rust te vinden en heeft daar veel begeleiding in nodig (bijvoorbeeld door haar in de bench te doen of door haar te belonen wanneer ze rustig gaat liggen). Als we dit niet doen raakt ze wel oververmoeid of overprikkelt en zal ze uit gaan vallen naar de andere honden.
Flame´s voernijd naar de andere honden is ook veel minder geworden. Ik zet Flame altijd apart als ze haar voer krijgt of een bot, zodat ze geen rede heeft om haar voer te verdedigen. Ook heb ik haar een paar keer heel goed beloont toen ik iets eetbaars liet vallen en Flame niets deed toen de andere honden het snel opaten. Nu blijft ze gewoon lekker liggen als ik iets laat vallen omdat ze weet dat ze dan nog iets veel lekkerders krijgt. Alleen als de honden loslopen en buiten iets eetbaars vinden wil ze dat nog wel verdedigen.
Op de bal drijven vindt Flame nog steeds geweldig! We laten haar dan ook bijna elke dag op de bal drijven zodat ze haar drijfvermogen kwijt kan. Naar stofjes staart ze gelukkig nooit meer en ook met vogels gaat het steeds beter. Ik kan haar nu zowel aan de riem en los laten volgen met aandacht voor mij als er vogels zijn. Alleen als er een vogel net voor haar weg vliegt zal er nog achter aan gaan, maar ook dan is ze nog terug te roepen.
Flame vindt het ook ontzettend leuk om met mij bezig te zijn. Meerdere keren per week trainen we dog dance en ik ben ook bezig om haar wat behendigheidstoestellen te leren. Maar hoewel ze thuis volledig aandacht heeft kan ze ergens anders moeilijk haar aandacht bij de training houden. Ze wil alles in de gaten houden om te kijken of er bijvoorbeeld geen "enge" hond aankomt. Alleen op de hondenschool waar we dog dance trainen en waar ze al vanaf acht weken oud komt voelt ze zich op haar gemak. Jammer is dat ik met haar geen behendigheidles kan volgen op een hondenschool of dat ik geen dogdance wedstrijden met haar kan lopen omdat deze situaties te overweldigend zijn voor haar. Door zoveel honden en drukte schiet Flame nog steeds in de stress. Maar we hebben in ieder geval heel veel plezier tijdens het trainen, vooral ook omdat ze zo super enthousiast is.
Verder is Flame ook gewoon een ontzettende knuffelkont geworden, waar ik heel blij mee ben omdat ze dat als pup niet was. Ook heb ik doordat ik zo intensief met haar bezig ben geweest een ontzettend goede band met haar opgebouwd. Ik weet nu precies hoe ze zich voelt en kan daardoor gelijk reageren wanneer ik zie dat ze oververmoeid raakt of overprikkeld. En hoewel we heel veel tijd in Flame hebben moeten investeren om zover te komen, had ik had van geen andere hond zoveel kunnen leren als van haar!
